Eén fysieke lesdag, maar dan wel een beetje anders

Ontmoeten is belangrijker dan moeten, vinden ze op het Johan de Witt-gymnasium in Dordrecht. Sinds de leerlingen één dag per week naar school mogen komen, staan daarom bewegen, creativiteit en muziek op de zogenoemde JdW-dag centraal.

Contact met elkaar

Bootcamps, een zo hoog mogelijke toren van ongekookte spaghetti met plakband bouwen of gezelschapsspelletjes spelen tijdens het mentoruur. Het zijn voorbeelden van activiteiten voor de leerlingen van leerjaar 1 tot en met 5 op de JdW-dag. “Met de neus in de boeken zitten en naar de leraar luisteren, kan ook online”, zegt Rinke Koppert, conrector van leerjaar 1, 2 en 3 . “Daarom willen we onze leerlingen op die ene dag dat ze naar school mogen komen, bieden wat ze het hardst nodig hebben. Dat is vooral contact met elkaar.”

Meerwaarde van die dag

“Niemand werd er blij van dat een deel van de leerlingen fysiek les kreeg en een ander deel thuis online”, vertelt Rinke verder. “Als schoolleiding vroegen we ons af wat we nu echt belangrijk vinden en wat de meerwaarde van die ene lesdag kan zijn. Zo ontstond het idee voor de JdW-dag, met de hoofdrol voor de praktijkvakken muziek, kunst, techniek en lichamelijke oefening. We verstoppen de kennis in leuke activiteiten en gaan zoveel mogelijk naar buiten.”

“We gaan op de JdW-dagen niet gewoon leren, maar we doen leuke activiteiten met elkaar. Ik vind het erg fijn om de klas dan weer in het echt te zien”
Mariek de Jong, klas 1

Flexibiliteit en creativiteit

De leerlingen komen sinds 8 maart in een roulerend systeem tussen 09.30 en 15.30 uur op de JdW-dag naar school. Ze zijn dan uitgeroosterd voor de ‘normale’ vakken. Rinke: “Leerjaar 1 komt de ene week op maandag en de week daarna op dinsdag en zo verder. Daarmee voorkomen we dat elke week dezelfde lessen voor dezelfde klassen uitvallen.” Dat vraagt om flexibiliteit van de leraren van wie de lessen zijn uitgeroosterd én om creativiteit van de leraren die de dag helpen vorm te geven. “Alles kan en alles mag”, zegt Rinke. “Er is budget om hulp van buiten in te huren en materiaal aan te schaffen en vanuit de schoolleiding ondersteunen we waar het maar kan. Aan alle secties is gevraagd om te helpen de JdW-dagen in te vullen.”

Verbinding en samenzijn

Muzieklerares Stefanie Meijer was direct enthousiast. “Ik zag meteen al voor me dat ik mijn leerlingen een lied zou laten schrijven en hoe we dan samen een videoclip gingen maken”, vertelt ze. “Het is mooi dat de schoolleiding deze visie heeft en de ruimte geeft om het theoretische even los te laten. Als je het hebt over verbinding en samenzijn, dan lenen mijn vak en de andere praktijk- en kunstvakken zich juist voor zo’n dag als deze.” Stefanie bedacht voor de onderbouwklassen een popquiz in Kahoot en maakte ook een escape room genaamd het Mysterieuze Muzieklokaal. “En ik zorg dat ik mijn lessen goed voorbereid zodat andere leraren ze ook kunnen geven.”

Flinke uitdaging

Die voorbereiding voor andere leraren is nodig omdat de klassen vanwege de coronamaatregelen tijdens de JdW-dag over twee groepen worden verdeeld. Stefanie: “Zo kan bijvoorbeeld een vakdocent Frans of Natuurkunde een groep begeleiden terwijl ik de andere groep voor mijn rekening neem. Dat is voor ons ook het fijne aan deze dag; we zien collega’s van andere secties, werken samen en bedenken met elkaar hoe we de dag kunnen invullen.” Voor de leerjaarcoördinatoren en de roostermaker is de JdW-dag een flinke uitdaging. De leerjaarcoördinatoren kiezen de activiteiten en de roostermaker koppelt daar collega’s en lokalen aan.

“Omdat je toch wel lang binnen zit, vind ik de LO-lessen leuk, het is fijn om te sporten en natuurlijk ook om mijn vrienden weer te zien”
Niek Bijl, klas 1

Gepuzzel

Rinke: “Alle lof voor de roostermaker, want het is echt een gepuzzel. Daarom zoeken we nu ook naar externe locaties om alle groepen kwijt te kunnen. De zesde klas komt namelijk de hele week naar school en heeft een eigen hoek in het gebouw. En het tekort aan eigen mensen vangen we op met externen, waaronder ook stagiairs, oud-leerlingen en studenten.” Volgens Stefanie is het vooral heel erg zoeken met elkaar, maar vinden ze daarin steeds meer de balans. “En als ik al die vrolijke gezichten zie… Dat we weer samen muziek maken of dat je de leerlingen buiten achter schilderezels ziet zitten, is fantastisch.”

Aandachtsachterstand

Stefanie hoort van collega’s dat de leerlingen door de JdW-dag de online lessen weer beter lijken aan te kunnen. “Ze zien elkaar, maar komen ook weer leraren tegen op de gang waar ze bijvoorbeeld even een vraag aan kunnen stellen. Alles wat op een school buiten de lessen om gebeurt, missen ze online. Op de JdW-dag kunnen ze weer gewoon JdW’er zijn.” Bijkomend voordeel is volgens Rinke dat mentoren op de JdW-dag ook belangrijke signalen oppikken over hoe het echt met de leerlingen gaat. “Leerlingen hebben eerder last van een aandachtsachterstand dan een leervertraging. We vinden dat we er ook op moeten letten hoe ze sociaal-emotioneel uit deze tijd komen. Daarom is het helemaal niet erg om die onderwijsdoelen één dag per week even los te laten. Het gaat nu om het welzijn van de leerlingen en dat ze elkaar kunnen zien.”

Vakoverstijgende projecten

Wat die onderwijsdoelen betreft, wil de school overigens wel meer vakoverstijgende projecten bedenken. Rinke: “Ook willen we opdrachten meer aan de leerdoelen koppelen. Denk bijvoorbeeld aan een vlog in het Frans over de stad Dordrecht of een stadswandeling in combinatie met een foto-opdracht. We geloven hier in en blijven het idee evalueren en doorontwikkelen. En zolang als het nodig is, gaan we met de JdW-dag door.”